Η δράση
για την ανάδειξη της ιστορίας της λόγιας μουσικής στην Ελλάδα επιδοτεί το ενδιαφέρον νέων μουσικών
Αντικείμενο
Μέσα από δυο τριήμερες εκπαιδευτικές δράσεις (MasterClasses), η Διευθύντρια του ΚΕΤΩΑ Στέλλα Κουρμπανά και ο μουσικός και ερευνητής-συνεργάτης του ΚΕΤΩΑ, Πέτρος Στεργιόπουλος, εισηγούνται την αναβίωση έργων μουσικής δωματίου, αναλύοντας την επιρροή τους στη μουσική ζωή τού 19ου αιώνα.
Επιλεγμένοι νέοι μουσικοί από Αθήνα και Ερμούπολη θα παρακολουθήσουν εισηγήσεις με αντικείμενο την έρευνα στη Μουσική ζωή των δυο αυτών πόλεων αλλά και μαθήματα μουσικής δωματίου βασισμένα στο ρεπερτόριο της εποχής. Στο περιθώριο των μαθημάτων οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να παρουσιάσουν έργα για σόλο όργανο ή για σύνολο στο οποίο συμμετέχουν.
Εξέχουσα θέση και στα δυο masterclasses κατέχει το έργο «Potpuri- Flora Mirabilis» του μουσικού Γ. Νομικού το οποίο γράφτηκε στην Ερμούπολη το 1894 για μικρό σύνολο μουσικής δωματίου. Η ενορχήστρωσή του, όπως αποκαλύπτει ο Φάκελος Α/282 των ΓΑΚ Ερμουπόλεως, είναι βασισμένη στην ομώνυμη όπερα του Σπύρου Σαμάρα (πρεμιέρα: Θέατρο Κάρκανο, Μιλάνο, 1886) και αποτελείται από πέντε όργανα: Φλάουτο, 2 Βιολιά, Βιολοντσέλο και Κοντραμπάσο.
Η ενορχήστρωση του παραπάνω συνόλου θα επηρεάσει την κατά προτεραιότητα επιλογή των συμμετεχόντων, χωρίς αυτό να αποκλείει την συμμετοχή οποιουδήποτε άλλου οργάνου αναλόγως των διαθέσιμων θέσεων παρακολούθησης.
Από το εξώφυλλο χειρογράφου του έργου «Potpuri [sic] - Flora Mirabilis» (Μουσικό μωσαϊκό από την Όπερα «Η Θαυμαστή Ανθώ» του Σπύρου Σαμάρα), φυλάσσεται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους Σύρου.
Πρόγραμμα
Το masterclass στην Ερμούπολη, 13-15 Σεπτεμβρίου 2026
Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Σύρου
Αίθουσα Γιάννης Ρίτσος
Το Α’ τριήμερο επικεντρώνεται στην μουσική δραστηριότητα της Ερμούπολης. Νέοι μουσικοί από τη Σύρο και φιλοξενούμενοι από την Αθήνα θα παρακολουθήσουν εισηγήσεις στην έρευνα για τα δίκτυα μουσικής δραστηριότητας του 19ου αιώνα, μαθήματα μουσικής δωματίου με έμφαση στο έργο του Νομικού αλλά και στα μουσικά σχήματα που αναφέρει ο Τύπος της εποχής. Το masterclass θα πραγματοποιηθεί στο ιστορικό κτήριο της "Λέσχης Ελλάς" που σήμερα αποτελεί τον χώρο του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Σύρου.
Το masterclass στην Αθήνα, Ωδείο Αθηνών, 5-7 Νοεμβρίου 2026
Αίθουσα "Άρης Γαρουφαλής"
Ιστορικό Αρχείο Ωδείου Αθηνών, Αίθουσα "Χάρης Ξανθουδάκης"
Το Β’ τριήμερο επικεντρώνεται στη μουσική δραστηριότητα της Αθήνας με πρόσωπα και έργα που αποτελούν κομμάτι της ιστορίας και των δυο πόλεων. Οι νέοι μουσικοί από τη Σύρο, φιλοξενούμενοι αυτή τη φορά, μαζί με τους συμμετέχοντες από την Αθήνα, θα παρακολουθήσουν την ολοκλήρωση των εισηγήσεων του Α’ masterclass, μέσα από τα τεκμήρια του Ιστορικού Αρχείου του Ωδείου Αθηνών, αλλά και μαθήματα μουσικής δωματίου σε έργα εποχής.
Για τους επί υποτροφία συμμετέχοντες η παρακολούθηση και των δυο masterclasses είναι υποχρεωτική.
Πνευματικό Κέντρο
Δήμου Σύρου
Ωδείο Αθηνών
Θέσεις και κόστος παρακολούθησης
Η εκπαιδευτική δραστηριότητα «Ερμουσία» είναι ανοιχτή σε κάθε ενδιαφερόμενο κατόπιν έγκρισης δήλωσης συμμετοχής στη φόρμα υποβολής. Ο μέγιστος αριθμός ενεργώς συμμετεχόντων ορίζεται στους δώδεκα (12). Η κατά προτεραιότητα επιλογή οργάνων όπως περιγράφονται στην παρούσα σελίδα, δεν αποκλείει την υποβολή υποψηφιότητας οποιουδήποτε άλλου οργάνου της Συμφωνικής Ορχήστρας συμπεριλαμβανομένων των πληκτροφόρων, της κιθάρας και του μαντολίνου.
Το κόστος παρακολούθησης όλων των εγκριθέντων συμμετοχών, με υποτροφία ή χωρίς, καλύπτεται από το ΙΧΠΑ.
Ακροατές των masterclasses (χωρίς ενεργό συμμετοχή), επιλέγονται επίσης κατόπιν έγκρισης της δήλωσης συμμετοχής στη φόρμα υποβολής.
Υποτροφίες
Το ΙΧΠΑ, αποσκοπώντας στην αναβίωση της ιστορικής παρτιτούρας του 19ου αιώνα «Potpuri- Flora Mirabilis», η οποία εντοπίστηκε στα ΓΑΚ Σύρου (βλ. Αντικείμενο παραπάνω στην παρούσα σελίδα), χορηγεί, εκτός του κόστους συμμετοχής, πέντε (5) υποτροφίες: δύο (2) για μουσικούς από την Αθήνα και τρεις (3) για μουσικούς από την Σύρο *, καλύπτοντάς τους έξοδα ακτοπλοϊκών εισιτηρίων και διαμονής στην Αθήνα και την Ερμούπολη για τις ανάγκες παρακολούθησης των μαθημάτων **.
Με βάση την ενορχήστρωση της παρτιτούρας, οι πέντε (5) υποτροφίες θα χορηγηθούν από τις ακόλουθες σχολές:
-
Φλάουτου, ένας/μια (1) συμμετέχων/ουσα
-
Βιολιού, δυο (2) συμμετέχοντες/ουσες
-
Βιολοντσέλλου, ένας/μια (1) συμμετέχων/ουσα
-
Κοντραμπάσου, ένας/μια (1) συμμετέχων/ουσα
Η παρακολούθηση και των δυο masterclass για τους επιλεχθέντες υποτρόφους είναι υποχρεωτική.
Λήξη προθεσμίας υποβολής: Κυριακή 9 Αυγούστου 2026
* Για τους αιτούντες υποτροφία από άλλες πόλεις:
Οι εκτός Αθηνών ή Σύρου επιλεχθέντες υπότροφοι, θα κληθούν να επιλέξουν τη μια από τις δυο πόλεις για την οποία θα λάβουν υποτροφία.
** Έξοδα πέραν των ακτοπλοϊκών και της διαμονής στους παραπάνω προορισμούς βαρύνουν τους υποτρόφους.
Κριτήρια αξιολόγησης υποτροφίας και οδηγίες υποβολής
Κριτήρια και προτε ραιότητα
Εκπληρώνοντας τον συμβολισμό της πρωτοβουλίας Ερμουσία 2026, το ΙΧΠΑ θέτει ως προτεραιότητα την κάλυψη των προβλεπομένων θέσεων υποτροφίας - από τρεις (3) μουσικούς κατοίκους Σύρου και δυο (2) από την Αθήνα σε οποιοδήποτε από τα προαναφερθέντα όργανα- με κριτήριο την ικανότητα σε συνδυασμό με την ηλικία τους.
Ως εκ τούτου, δεδομένης της απουσίας ηλικιακών κατηγοριών στη χορήγηση των συγκεκριμένων υποτροφιών, και αποσκοπώντας στην ενθάρρυνση νέων μουσικών, η προτεραιότητα αυτή συνίσταται στην επιλογή των νεότερων υποψηφίων έως 29 ετών, αναλόγως του πλήθους συμμετοχών και των ικανοτήτων τους. Η εν λόγω προτεραιότητα δεν αποκλείει τη συμμετοχή, χωρίς υποτροφία, νέων μουσικών όλων των οργάνων Συμφωνικής Ορχήστρας συμπεριλαμβανομένων των πληκτροφόρων, της κιθάρας και του μαντολίνου.
Την επιτροπή αξιολόγησης συγκροτούν μέλη του ΙΧΠΑ με επι κεφαλής τον πρόεδρό του Πέτρο Φραγκίστα καθώς και οι εισηγητές των masterclasses Στέλλα Κουρμπανά και Πέτρος Στεργιόπουλος. Οι επιλεγέντες θα ενημερωθούν εντός 10 ημερών μετά την λήξη της προθεσμίας δήλωσης συμμετοχής.